Gümrük kapısında ‘seçim’ hali

12 Haziran’da Türkiye’de yapılan genel seçimlerde gümrük kapılarında bu kez sadece 121 bin 989 oy kullanıldı. Geçerli oyların yüzde 61’ini alan AKP, şimdiden bir dahaki seçimlerde, yurtdışında oy kullanılmasını sağlamak için harekete geçti.

12 Haziran’da Türkiye’de yapılan genel seçimlerin öncesinde ve sonrasında yurtdışında yaşayan Türkiye kökenli seçmenlerin bulundukları ülkelerde oy kullanması yoğun bir şekilde tartışıldı. Hükümetin hazırlamış olduğu, yaşanılan ülkelerdeki konsolosluklarda oy kullanma konusundaki düzenlemenin son anda Yüksek Seçim Kurulu (YSK) tarafından reddedilmesi üzerine bir kez daha oy hakkına sahip olanlar, gümrük kapılarında oy kullanmaya davet edildi.

Özellikle hükümet partisine yakın çevreler, seçim sürecinde gümrük kapılarına uçak seferleri düzenleyerek, oy kullanılmasını sağlamaya çalıştılar.

Ancak, YSK tarafından açıklanan rakamlara göre, gümrüklerde seçimlere katılım oranı 2007’ye göre neredeyse yüzde 50 azaldı. 2007’deki seçimlerin yaz tatili dönemine denk gelmesi üzerine buralarda kullanılan oy sayısı 228 bine ulaşırken, bu seçimde 121 bin 989’da kaldı.

2002 seçimlerinde oy kullananların 114 bin 35 olduğu göz önünde bulundurulduğunda, tatil dışındaki normal dönemlerde gümrük kapılarında oy kullananların sayısı 100 binin biraz üzerine ulaşırken, tatil döneminde bu sayı 200 binin üzerine çıkabiliyor.

HÜKÜMETİN OY PLANI

Kullanılan oyların partilere göre dağılımında AKP, gümrük kapılarında da birinci parti oldu. Geçerli oyların yüzde 61’ini AKP’e aldı. Sandıkta CHP’ye 31 bin 916 (yüzde 26), MHP’ye de 9 bin 855 (yüzde 8) oy çıktı. 2007’de yapılan seçimlerde gümrük kapılarından AKP’ye yüzde 56,75 oranında oy çıktı. AKP’nin 2002’de gümrük kapılarında aldığı oy oranı ise yüzde 32,9.

Üç seçimde alınan yüzde 32.9, yüzde 56.7 ve yüzde 61 oranlarını alt alta koyduğumuzda, AKP’nin yurtdışında yaşayan Türkiye kökenli göçmenler arasında kazandığı desteğin 9 yıl içinde iki katına çıktığı değerlendirmesi yapılabilir.

Keza, 2002 seçimleri dışında, 2007 ve 2011’de alınan oy oranları Türkiye’de alınan oylardan yüzde 10 daha fazla.

Destekteki bu denli artış bir taraftan AKP’nin genel yükselişine bağlı iken, diğer taraftan AKP’ye yakınlığı ile bilinen örgütlerin, tarikatların seçim döneminde etkili bir kampanya yürütmesiyle ilgili.

Gümrük kapılarında kullanılan oyların Türkiye ortalamasına dahil edilerek, partilere düşen milletvekili sayında rol oynadığı göz önünde bulundurulduğunda, gümrüklerdeki oylar en çok da AKP’nin işine yarıyor.

Seçim sonrasında yapılan açıklamalara bakılırsa, AKP’nin üçte iki çoğunluk olan 330 sandalyeyi kazanma planları arasında yurtdışındaki seçmenlere oy kullandırma da yer alıyor.

AK Parti Seçim İşleri Başkan Yardımcısı ve Sakarya Milletvekili Ayhan Sefer Üstün seçimden sonra “Eğer YSK gurbetçilerin bulundukları ülkelerde oy kullanmasına izin verseydi 2,5 milyon seçmenin en az 1,5 milyonu oy kullanırdı. Bu durumda AK Parti’nin 330 milletvekili aşması mümkün hale gelirdi. Gurbetçilerin büyük çoğunluğu AK Parti’ye oy veriyor. YSK 330’un üzerine çıkmamızı engelledi” diyerek açıklamada bulundu. (*)

ŞİMDİDEN 2015 HESABI

Elbette, konsolosluklara sandıkların kurulması kullanılan oy sayısında önemli bir artışı beraberinde getirecek, Türkiye dışındaki ülkelerde de sıcak bir seçim kampanyasının sürdürülmesine, mitinglerin düzenlenmesine yol açacaktır.

Bu yönüyle, sandığın yaşanılan ülkeye kurulması tek başına gidip oy kullanma ile sınırlı kalmayacak, seçim kampanyasını da taşıyacaktır. Böylece Türkiye kökenli göçmenler arasında Türkiye merkezli siyaset üzerinden kamplaşmalar sağlanacak. Bu yönüyle böylesi bir planın içinde önemli sakıncalar bulunuyor.

AKP Hükümeti ise, yaratacağı sakıncaları hesaba katma ihtiyacı duymadan şimdiden seçim hesapları yapıyor.

Bu seçimlerde yurtdışında yaşayan Türkiye kökenli göçmenlerin yüzde 95’inin sandık başına giderek oy kullanamadığını ifade eden Başbakanlık Yurtdışı Türkleri ve Akraba Toplulukları Dairesi Başkanı Kemal Yurtnaç, önümüzdeki dönem en önemli hedeflerinin  oy hakkı olduğunu ifade ederek, “Gurbetçi göçmene bulundukları yerlerde oy kullandırmak bizim için namus borcudur” diyerek bunda kararlı olduklarını dile getirdi. Oy kullanma biçiminin sandık yerine mektupla ya da İnternet üzerinden olabileceğini söyleyen Yurtnaç, bu konuda başbakanın da kararlı olduğunu sözlerine ekledi.

HAZIRLIKLI OLMAK GEREKİYOR

Geçen dönem yapılan girişimlere ve çalışmalara ve seçim sonrasında yapılan açıklamalara bakılırsa AKP Hükümeti, önümüzdeki genel seçimlerde Avrupa ve diğer kıtalarda daha fazla Türkiye kökenli göçmenin oy kullanması için yasal koşulları oluşturmaya çalışacak.

Bu konuda mecliste gerekli çoğunluğu sağlayacağı da açıktır. Bu nedenle önümüzdeki genel seçimlerde Türkiye kökenli göçmenlerin gündemine bugünkünden daha fazla Türkiye seçimleri girecek ve yarışacak partiler üzerinden bir  kamplaşma yaşanacaktır.

Mevcut hükümetin, gücünü korumak ve artırmak için yurtdışında da aradığı destek arayışını bulması hedeflerine daha kolay ulaşması anlamına gelecektir.

Yurtdışında yaşayıp da gönlü emek, demokrasi ve özgürlükten yana olan güçlerin şimdiden dört yıl sonra oluşması muhtemel gelişmeler karşısında nasıl bir tutum geliştireceklerini belirlemeleri ve ona göre bir çalışma içinde olmaları büyük bir önem taşıyor. (YH)

(*) www.haber7.com/haber/20110615/YSK-24-milyon-oyu-cope-atti.php

4 adaydan biri seçildi

12 Haziran’da yapılan seçimlerde yurtdışından milletvekili adayı olan dört kişiden sadece biri meclise girebildi. İstanbul’dan bağımsız milletvekili adayı olan Avrupa Alevi Birlikleri Konfederasyonu Genel Başkanı Turgut Öker, Halkın Sesi Partisi’nden Ankara adayı olan Avrupa Demokrasi Vakfı Başkanı Aydın Yardımcı ve yine Halkın Sesi Partisi’nden İstanbul adayı işkadını Emel Topçu seçilemediler. İsviçre kökenli Fazilet Dağcı Çığlık ise, AKP’den Erzurum adayı olarak ikinci kez meclise girebildi. İstanbul birinci bölgede aday olan AABK Başkanı Öker, sadece 1644 oy alabildi. (YH)