İşverenlerin katkısı artmalı

2005 yılından itibaren Yasal Sağlık Sigortası aidatları, “ücret yan giderlerini sınırlama” adı altında işverenler için donduruldu. Aynı yıl “ek aidat” uygulamasını da başlatan hükümet, milyonlarca emekçinin aidat yükünün artmasını sağladı. Ayrıca birçok sağlık hizmetinin, “Sağlık Reformu” adı altında sigorta kapsamı dışına alınması da işçi ve emekçilerin sağlık giderlerinin artmasına neden oldu. Sendikalar yeniden eski sisteme dönülmesi için imza kampanyası başlattılar.

Almanya genelinde Yasal Sağlık sigortalarına üye olan 55 milyon sigortalının sağlık için yaptıkları harcamalar 2005 yılından bu yana sürekli artıyor. 2004 sonuna kadar Yasal Sağlık Sigortalarına aidatlar işçi ve işveren tarafından eşit düzeyde (yüzde 50 – yüzde 50) ödeniyordu.

2004 yılına kadar çalışılan işten alınan brüt ücret üzerinden toplam yüzde 14,2’lık aidat sigortalara ödeniyordu. Bunun yüzde 7,1’i işçilerden diğer yüzde 7,1’i ise işverenlerden kesiliyordu. Alman sermayesinin rekabet gücünü korumak için hazırlanan bir “Sağlık Reformu” kapsamında işverenlerin ödediği pay 2005 yılında donduruldu ve bu tarihten sonra aidat artışları sadece işçilerin payı yükseltilerek karşılandı. Aynı dönem genel aidat oranını yüzde 13,8’e düşüren hükümet böylece işverenlerin yükünün 6,9’a inmesini de sağladı.

Bugün (2016) ortalama aidat düzeyi ortalama yüzde 15,6 düzeyindeyken bunun yüzde 6,9’u işverenler tarafından ödenirken yüzde 8,7’lik bölümü ise işçiler tarafından karşılanıyor. Böylece emekçiler sağlık sigortalarına işverenlerden ortalama yüzde 1,6 daha fazla aidat ödüyor.

EK AİDATLARDA SÜREKLİ ARTIYOR

Yasal Sağlık Sigortaları’na emekçilerin aleyhine müdahale yukarıdaki uygulamayla sınırlı kalmadı. Aynı yıl yine tek taraflı işçilerden ortalama yüzde 0,9 düzeyinde “ek aidat” (“Zusatzbeitrag der Versicherten zur GKV“) alınmaya başlandı. Böylece Almanya sosyal güvenlik sisteminde bir ilke olan “sosyal güvenlik harcamaların eşit düzeyde finanse edilmesi” (“Paritätische Finanzierung”) uygulaması rafa kaldırıldı. Daha önce de “Emeklilik Reformu” kapsamında gerçekleştirilen kısmi özelleştirmeyle birlikte eşit finanse etme ilkesinden uzaklaşmaya başlanmıştı.

Yeni yılla birlikte 55 milyon sigortalı, sağlık kasalarına ödedikleri ek katkı payı yüzde 0,60 ile yüzde 1,70 arasında ödeme yapmak zorundalar.

İşçiler tarafından ödenmek zorunda olan ek katkı payının oranı bağlı bulunan sağlık kasasına göre değişiyor. Yapılan araştırmalar katkı payının bugün ortalama yüzde 1,1 olduğunu gösteriyor. Sağlık kasalarına, ortalama yüzde 1,1’lik katkı payı ödeyen bir işçinin, sırtına yıllık 560 Euro ek masraf gelirken, uzmanlık alanı sağlık sistemi olan ekonomistler, 2017 yılında ek katkı payının ortalama yüzde 1,5 olacağını belirtiyorlar.

SENDİKALARDAN İMZA KAMPANYASI

2016 yılının ilk ayından itibaren yürürlüğe giren, emekçilerin Yasal Sağlık Sigortaları’na ödedikleri ek katkı payına karşı sendikalardan tepkiler gelmeye devam ediyor.

Başta IG Metall Sendikası olmak üzere, DGB’ye bağlı sendikalar yasanın geri alınması için imza kampanyası başlattılar. İmza kampanyasında, gelecekte sağlık sisteminde gerçekleşecek maliyet artışını tek başıma finanse etmek istemiyorum denilerek, hükümetin aldığı karardan geri dönmesi isteniyor. DGB Yönetim Kurulu Üyesi Annelie Buntenbach, tekrar eşit katkı payı ödeme sistemine geri dönülmesini talep ederek, “sağlık sisteminin tüm yükünü işçilere yüklemek, hataydı ve hata olmaya devam ediyor” diye açıklamada bulundu.

IG Metall Başkanı Jörg Hofmann da, ödenen ek katkı payının cüzdanlarda hissedildiğini, uygulamanın üyelerinin canını sıktığını belirtirken,”‘işverenin sağlık kasalarına ödediği payın dondurulması yanlış bir karar, bir an önce bundan vazgeçilmelidir” diye tepki gösterdi.

Sendikalardan yapılan açıklamalarda, atılan bu adımın sosyal devlet ilkesinden geri dönüş olduğuna vurgu yapıldı.

İmza kampanyasının başarı olabilmesi için, hazırlanan imza formları, İşyeri İşçi Temsilcilerine gönderildi. Sendikalar, işyerlerinde yapılacak olan işyeri toplantılarının gündem maddelerinden birinin de, sağlık kasalarına ödenen ek katkı payının olmasını İşyeri Temsilciliklerinden talep ettiler. VW, Ford ve Bayer gibi büyük işletmelerde imza kampanyası devam ederken, imza formlarına sendikaların ve DGB’nin İnternet sayfasından ulaşılabilinir. (Yeni Hayat)


SAĞLIK HARCAMALARI ARTIYOR

2004 yılında yapılan “Sağlık Reformu”yla birlikte birçok sağlık hizmeti (bkz.: www.gesundheitsreform-2004.de/) sigorta kapsamının dışına alındı. Gözlükler, diş tedavisinde köprü vb, masaj vb tedavi yöntemlerine katkı paylarının yükseltilmesi, reçete gerektirmeyen bazı ilaçların sigorta kapsamı dışına alınması, ilaç katkı payı en az 5 Euro en yüksek 10 Euro vb., doğum (“Entbindungsgeld“) ve ölüm parası (“Sterbegeld”) olarak bilinen yardım amaçlı ödemeler kaldırıldı.

Bütün bu harcamaları da artık sigortalıların kendisi karşılıyor, dolayısıyla emekçilerin sağlık harcamaları da yıllardır sürekli yükseliyor. Yapılan yasa değişiklikleriyle emekçiler yıllık gelirlerinin en azından yüzde 2’sini “katkı payı” olarak ödemek zorundalar. Bunun üzerindeki katkı payı için ise sigortalara yapılması gereken özel bir başvuruyla muaf tutulmak mümkün.


 İMZA KAMPANYASI

IG Metall tarafından hazırlanan ve bütün işyerlerinde başlatılan imza kampanyasının hedefleri sendika tarafından şöyle ifade ediliyor:

Sağlık sistemi harcamaları sürekli yükseliyor. Fakat sigorta harcamalarının finanse edilmesi tek taraflı olarak sigortalıların sırtına yıkılamaz. Sigortalıların tek taraflı olarak gider artışlarını üstlenmelerine son verilmeli ve eşit finanse prensibine geri dönülmeli.

  • Sağlık Sigortaları üyeleri üzerine rekabet değil – kaliteli hizmet ve sigortalıya yakınlık üzerine rekabet etmeliler.

  • Herkese için yüksek kaliteli sağlık hizmetleri dayanışmacı bir tarzda finanse edilmeli.