Berlin’de ibre ’sol koalisyon’dan yana

 

Almanya’nın başkenti Berlin’de pazar günü yapılan senato seçimlerinde, ibre önümüzdeki dönem zorunlu olarak bir “sol koalisyonun” durulmasından yana. Federal Parlamento’da bulunan partilerden, Die Linke (Sol Parti) dışında diğer partilerin oy kaybettiği seçimlerde ırkçı Almanya için Alternatif (AfD) partisi yüzde 14,2 ile beklenin üzerinde oy aldı.

Almanya’da 16 eyaletten biri olan başkent Berlin’de 18 Eylül pazar günü yapılan senato seçimlerinde, asıl yengilgiyi beş yıldır işbaşında olan Sosyal Demokrat Parti (SPD) ve ortağı Hıristiyan Demokrat Birlik (CDU) partisi aldı. Her iki parti uğradığı oy kaybı nedeniyle önümüzdeki dönem koalisyon ortaklığı kurmak için yeterli çoğunluğu elde edemedi.

Eyalet Seçim Dairesi tarafından verilen kesin oymayan sonuçlara göre, SPD beş yıl önceki seçimlere göre yüzde 6,7 oy kaybederek yüzde 21,5 oy alırken, ortağı CDU yüzde 5,7 oy kaybıyla yüzde 17,6 oy alabildi. Böylece, Başbakan Angela Merkel’in genel başkanlığını yaptığı CDU, ilk kez bir eyalette yüzde 20’nin altında oy almış oldu. Her iki koalisyon ortağının toplam yüzde 12,4 oy kaybına uğraması, eyalet düzeyinden izlediklerdi sosyal politikalardan kaynaklanıyor. Berlin’de pek çok sosyal alanda kısıtlamalar yapılmış, konut kiraları aşırı derecede arttırılmış ve konutlar özelleştirilmişti.

Seçimlerde Yeşiller ve Korsanlar Partisi de oy kalbına uğradı. Yeşiller, yüzde 2,4 oy kaybıyla yüzde 15,2 oy alırken, geçen seçimlerde büyük bir çıkış yaparak yüzde 8,9 oy alan Korsanlar Partisi ise bu kez ancak yüzde 1,7 oy aldı ve meclis dışında kaldı.

Geçen seçimlerde oylarının azımsanmayacak bir bölümünü Korsanlar’a kaptıran Sol Parti ise kısmen toparlanarak oylarını yüzde 3,9 artırarak, yüzde 15,6’ya çıkardı ve eyalette üçüncü parti konumuna yükseldi. Geçen seçimlerde yüzde 5 barajı aşmadığı için meclis dışında kalan Hür Demokrat Parti (FDP) de yüzde 6,7 aldı ve yeniden meclise gerdi.

Bu yıl yapılan pek çok eyalet seçimlerinde olduğu gibi Berlin’de de en büyük çıkışı ırkçı-yabancı düşmanı AfD partisi yaptı. Yüzde 14,2 oy alan AfD seçim kampanyası boyunca sığınmacılar ve İslam karşıtı bir propaganda yaptı. Daha çok kentin doğu ve kuzey bölümünde oy aldı. Beş seçim bölgesinde ise AfD’nin adayları en çok oyu alarak doğrudan parlamentoya girdi. Bu nedenle AfD, 160 sandalyeli eyalet senatosunda 25 milletvekili kazandı. AfD’nin daha önce sandık başına gitmeyen seçmenlerden ve CDU’dan oy aldığı dikkat çekerden, diğer partilerin tabanı da bu partiye oy verdi.

2,48 milyon seçmenin olduğu başkent Berlin’de seçimlere katılım oranı beş yıl öncesine göre yüzde 11,4 artarak, yüzde 66,9 olarak gerçekleşti.

R2G “SOL KOALİSYONU”NA DOĞRU

160 sandalyeli mecliste partilerin kazandığı sandalya sayısı gözününde bulundurulduğunda en güçlü olasılık olarak SPD’nin öncülüğünde Sol Parti ve Yeşiller’den oluşan Kırmızı-Kırmızı-Yeşiller (R2G) “sol koalisyonun” kurulması görülüyor. Her üç partinin toplam milletvekili sayısı 92. Teorik olarak SPD’nin başını çektiği değişik koalisyon hükümeti olasılıkları bulunuyor. Ancak, siyasi gözlemciler, Yeşiller daha önce CDU ile koalisyon ortaklığı yapmayacağını açıklaması nedeniyle, Berlin’de bir “sol koalisyon”un kurulması yüksek ihtimal.

Berlin’deki yeni mecliste değişik partilerden toplam 8 Türkiye kökenli de senatoyu seçildi.

GENEL SEÇİMLERE MESAJ MI?

Berlin’de elde edilen bu sonuçlar, basın ve siyasi analizciler tarafından önümüzdeki yıl eylül ayında yapılacak genel seçimler için bir mesaj olarak değerlendirildi. Zira, uzun bir süredir SPD’nin başını çektiği bir “sol koalisyon”nun mümkün olabileceği belirtiliyor. SPD, pek çok kez Sol Parti ile federal düzeyde koalisyon kurmak istemediğini açıklamıştı. Sol Parti içinde bir kesim ise eyaletlerdeki uyumlu çalışmanın federal düzeyde de yapılabileceğini savunuyor.

Genel seçimlerde CDU’nun önemli oranda oy kaybına uğraması, AfD’nin yüksek oyla meclise girmesi durumunda R2G koalisyon ihtimalinin, tıpkı Berlin’de olduğu gibi zorunlu olarak söz konusu olabileceği belirtiliyor. Bu durumda, özellikle Sol Parti ile SPD arasındaki tartışma konularının azaltılması gerekiyor.

İki hafta önce Mecklenburg-Vorpommern eyaletinde yapılan seçimlerde de Merkel’in partisi CDU büyük bir oy kaybına uğramıştı.