Fransa’da cinsel istismarla mücadele yasaları sertleşiyor

Fransa’da 11 yaşındaki iki kız çocuğuna cinsel istismarda bulunan iki erkeğin beraat etmesi büyük tepki yarattı. Tepki üzerine harekete geçen Fransa Hükümeti, cinsel istismar ve tacizle mücadele için yasalarını değiştirmeye ve sertleştirmeye hazırlanıyor. Değişiklikteki amaç belli bir yaşın altındaki çocuklara ilişkin cinsel istismar davalarında rıza aranmasına karşı önlem almak.

Fransa’da ülkede cinsel ilişkiye girilmesi için yasal olarak kabul edilen „rıza yaşı“ 15. Ancak 15 yaşından küçük çocuklarda cinsel ilişkinin cinsel istismar olarak değerlendirilmesi için savcıların zorla ilişkiye girildiğini kanıtlaması gerekiyor.

Fransa Toplumsal Cinsiyet Eşitliği Bakanı Marlene Schiappa, bir hükümet yetkilisi olarak “mahkeme kararlarına tepki gösteremeyeceğini” ancak “belli bir yaşın altındaki çocukların cinsel ilişkiye girmesinde rıza aranmasına karşı” önlemler aradığını söyledi.

Fransa’da cinsel „rıza yaşı“ belirlenmiş olmasına rağmen, cinsel istismarı tanımlayan bir yasa yok. Mevcut yasalar uyarınca, şiddet ve zorlama olduğuna dair bir kanıt yoksa zanlılar tecavüzle ve cinsel istismarla değil, yalnızca „reşit olmayan çocuklara cinsel tacizde bulunmak“ ile suçlanabiliyor. Bu suça ise 5 yıl hapis cezası ve 75 bin Euro para cezası veriliyor. Bu ceza, reşit kabul edilenlere cinsel tacizde bulunanlara verilen cezayla aynı fakat tecavüzle suçlananlara yönelik yaptırımlar daha ağır.

Bakan Schiappa, hükümetin „13-15 yaş aralığında olanlar için de cinsel ilişkinin rıza aranmadan suç sayılacağı bir yasa“ üzerinde çalıştığını söyledi. Düzenleme, hükümetin 2018’de parlamentoya taşıyacağı cinsel şiddet ve cinsiyetçilik karşıtı yeni yasa kapsamında değerlendiriliyor.

YASA DEĞİŞİKLİĞİNİ TETİKLEYEN DAVALAR

Yasayı tetikleyen birinci davada savcı, 2009 yılında Seine-et-Marne’de 11 yaşındaki kız çocuğuna cinsel istismarda bulunan 30 yaşındaki bir erkeğin “tecavüz etme” suçundan beraat ettiğini söyledi. Ailenin olaydan, çocuklarının hamile kalmasıyla haberdar olduğu bildirildi. Doğan çocuğun şimdi 7 yaşında olduğu ve koruyucu aileye verildiği belirtiliyor.

Yerel medyada çıkan haberlerde kız çocuğunun yaşıyla ilgili yalan söylediği öne sürülmüştü. Mahkeme ise kız çocuğunun „tehdit edildiği veya şiddet gördüğüne dair bir kanıt olmadığı“ gerekçesiyle erkeğin tecavüzle suçlanamayacağı hükmüne vardı.

Eylül ayında görülen bir dava da 2009’daki bu olayla benzerlik gösteriyor. Eylül ayında Paris’in kuzeyinde Val-d’Ois bölgesinde 11 yaşında bir kız çocuğuna cinsel istismarda bulunan 28 yaşındaki bir erkek de çıkarıldığı mahkemece serbest bırakıldı.

Savcılar „şiddet, baskı, tehdit veya sürpriz olmadığı“ gerekçesiyle cinsel ilişkinin tecavüz olarak değerlendirilemeyeceğini savundu ve mahkeme de „rıza olduğu“ gerekçesiyle istismarcı erkeğin beraatine karar verdi.

DİĞER ÜLKELERDE ‚RIZA YAŞI‘ KAÇ?

„Rıza yaşı“ ülkelere göre farklılık gösteriyor. Yaş belirlenmesindeki amaç, cinsel ilişkiye girmekte rıza gösterecek duygusal veya yasal yetkinliğe sahip olmayanları korumak. Dünya genelinde resmi bir yaş sınırlaması yok fakat üzerinde uzlaşılan ortalama yaş sınırının 16 olduğu belirtiliyor. Birleşmiş Milletler İnsan Hakları Örgütü, çocukların cinsel istismardan korunması için kampanyalar yürütüyor.

ABD’de „rıza yaşı“ eyalete göre 16-18 arasında değişiyor. Ancak, yaşları arasında küçük farklar olanlar arasındaki cinsel ilişkide rıza aranmasıyla ilgili bazı istisnalar yapılıyor. ABD’de, 2000-2015 yılları arasında yaklaşık 200 bin reşit olmayan bireyin evlendirildiği tahmin ediliyor.

İngiltere’de, „rıza yaşı“ 16 ancak 13 yaş altı çocuklar için „cinsel ilişkiye hiçbir zaman rıza gösteremeyeceklerini beyan eden ek yasal korumalar“ yürürlükte.

Almanya ve Portekiz gibi bazı Avrupa ülkelerinde ise „rıza yaşı“ 14 olarak belirlenmiş durumda.

Türkiye’de Türk Ceza Kanunu’nda verilen hükümlere göre 18 yaşındakiler reşit kabul ediliyor. Ancak yasal boşluklar nedeniyle 18 yaşından küçük çocukların evlendirilmesine göz yumuluyor. (YH)