Almanya’da ‚kara pazar‘

Almanya’da dün üç eyalette yapılan ve yaklaşık 13 milyon seçmenin çağrılı olduğu seçimlerde Başbakan Angela Merkel’in partisi CDU oy kaybederken, ırkçı AfD zaferle çıktı. Irkçı partinin üç eyalette de meclise girmesi, hükümet kurma olasılıklarını zorlaştırdı.

Almanya’da dün Baden-Württemberg, Rheinland-Pfalz ve Saksonya eyaletlerinde yapılan parlamento seçimlerinin sonuçları sarsıcı oldu. Sığınmacılar üzerinde yapılan tartışmaların gölgesinde 13 milyona yakın seçmenin çağrılı olduğu seçimlerde Başbakan Angela Merkel’in partisi CDU oy kaybına uğranken, sığınmacılara karşı yaptığı ırkçı propagandayla dikkatleri üzerine çeken Almanya için Alternatif (AfD) partisi her üç eyalette de meclise girmeyi başardı.

BADEN-WÜRTTEMBERG: YEŞİLLER BİRİNCİ PARTİ

7,7 milyon seçmenin çağrılı olduğu Baden-Württemberg eyaletinde beş yıldır hükümetin büyük ortağı olan Yeşiller Partisi oylarını yüzde 24.2’den yüzde 30,3’e çıkardı. Yeşiller’in koalisyon ortağı Sosyal Demokrat Parti (SPD) ise adeta hezimete uğradı. Beş yıl önce yüzde 23.1 oy alan SPD’nin oyu bu seçimlerde yüzde 12.7’ye düştü. İkinci Dünya Savaşı’nın ardından beş yıl önceki seçimlere kadar eyalette yönetimi elinde bulunduran Başbakan Angela Merkel’in partisi Hıristiyan Demokrat Birlik (CDU) de yüzde 12 oy kaybederek ancak yüzde 27 oy alabildi.

Eyalette tarihi düşüşü yaşayan CDU, oylarının önemli bir bölümünü ırkçı AfD’ye kaptırdı. Anketlerde eyalette yüzde 10’un üzerinde oy alacağı tahmin edilen AfD, beklentilerin de üzerinde, yüzde 15.1 oy aldı. Hür Demokrat Parti (FDP) yüzde 8.3, Sol Parti yüzde 2.9 oy aldı.

Bu sonuçların ardından 143 sandalyeli eyalet parlamentosunda yeniden bir Yeşiller-SPD koalisyonu için yeterli çoğunluk elde edilemedi. Meclise giren dört parti; Yeşiller, CDU, SPD ve FDP ırkçı AfD ile koalisyon yapmayacağını önceden açıklamıştı.

Bu durumda eyalette Yeşiller-CDU ya da Yeşiller-SPD-FDP koalisyon hükümetinin kurulması büyük bir olasılık olarak görülüyor.

RHEINLARND-PFALZ: SPD HEZİMETİ KURTARDI

3,1 milyon seçmenin çağrısı olduğu Rheinland-Pfalz’deki seçimlerden ise SPD açık arayla birinci parti oldu. Daha önce CDU ile başa baş olduğu belirtilen SPD, beş yıl öncesine göre az bir oy artışıyla yüzde 36.2 oy aldı. Beş yıl önce yüzde 35.2 oy alan CDU ise bu seçimlerde yüzde 31.8 oy alabildi. Böylece son haftalarda kamuoyu tarafından parlatılan CDU’nun başbakan adayı Julia Klöckner istediğini alamadı.

Eyalette Yeşiller yüzde 5.3, FDP yüzde 6.2, Sol Parti yüzde 2.8 oy alırken ırkçı AfD bu eyalette ise yüzde 12.6 oy aldı.

Bu sonuçlara göre 101 sandalyeli eyalet parlamentosunda yeniden bir SPD-Yeşiller koalisyonu mümkün görünmüyor. Yeniden meclise girmeyi başaran FDP’nin üçüncü ortak olarak hükümete dahil olması büyük bir olasılık olarak görülüyor. Aksi takdirde SPD-CDU büyük koalisyonunu kurulması söz konusu olabilir.

SAKSONYA-ANHALT: AfD REKORU BULDU

1.9 seçmenin olduğu Doğu Almanya’daki Saksonya Anhalt eyaletinde ırkçı AfD yüzde 24,2 oy alarak adeta bugüne kadar katıldığı bütün seçimlerde rekor oy oranını elde etti. Bu oy oranıyla eyalette ikinci büyük parti haline gelen AfD ile hiç bir parti koalisyon kurmak istemiyor. CDU yüzde 3 oy kaybıyla yüzde 29.8 oy alırken daha önce bu eyalette ikinci büyük parti olan Sol Parti’nin oyu yüzde 23.7’den 16.3’e düştü. En büyük düşüşü ise SPD yaşadı. Beş yıl önce yüzde 21.5 oy alan SPD bu seçimlerde ancak yüzde 10.6 oy alabildi. Yeşiller de yüzde 5,2 ile meclise girmeyi başardı. Bu sonuçlara göre 87 sandalyeli eyalet meclisinde bir önceki CDU-SPD koalisyon hükümeti tek başına salt çoğunluğu elde edecek sayıyı elde etmedi. Bu nedenle Yeşiller’in ortaklığa dahil edilmesi bekleniyor.

MERKEL İÇİN ZOR BİR DÖNEM BAŞLIYOR

Her üç eyalette de Başbakan Angela Merkel’in partisi oy kaybına uğradı. Özellikle de uzun yıllar “kalesi” durumundaki Baden-Württemberg’de yüzde 12’lik oy kaybıyla tarihinin en düşük oyunu aldı. CDU’nun kaybettiği oyların önemli bir bölümünün sığınmacılar politikası nedeniyle AfD’ye kaptırdığı görülüyor. Bu nedenle önümüzdeki yıl eylül ayında yapılacak genel seçimlere kadar parti içinde Merkel’e sığınmacı politikasını değiştirme konusunda baskının yapılacağı belirtiliyor. Özellikle de Bavyera’daki kardeş partisi CSU’nun bu konuda yoğun bir çaba harcayacağı tahmin ediliyor.

Ülkenin ikinci büyük partisi SPD, Rheinland-Pfalz’deki seçimlerde elde ettiği başarıyla görüntüyü kurtarırken, asıl olarak diğer iki eyalette tarihi hezimete uğramış durumda. Ancak parti yönetimi, bu hezimetin üzerine gitme yerine elde ettiği zaferi öne çıkarmayı tercih etti.

Seçim sonuçları aynı zamanda Sol Parti için de bir hezimeti ifade ediyor. Batı Almanya’daki Baden-Württemberg ve Rheinland-Pfalz’da yüzde 5 barajını aşamayan Sol Parti, Saksonya Anhalt eyaletinde ise binlerce seçmenini AfD’ye kaptırdı.

 

YÜCEL ÖZDEMİR