Asgari ücret yeterli değil!

Almanya’da asgari saat ücretleri kademeli olarak 9,19 ardından 9,35 Euro’ya çıkacak. SPD ve DGB, “başarıdan” söz ederken sermaye kesimi, “gelecekte sorun yaratacak bir düzey” diye yakınıyor. DGB, başarıdan söz etmeden önce sendikanın uzmanlarının önerilerini dikkate alsa daha iyi ederdi. Almanya’nın büyük şehirlerinde bu saat ücretiyle bırakın bir ailenin geçinmesi tek başına geçinmek bile mümkün değil! Almanya gibi ekonomisi dünyaya meydan okuyan bir ülkede ücretlerin çok daha yüksek olması gerekiyor.

SERDAR DERVENTLİ

Asgari Ücret Komisyonu, Almanya’daki asgari saat ücretinin iki kademede yükseltilmesini kararlaştırdı. Buna göre asgari saat ücreti 1 Ocak 2019’da 9,19’a bir yıl sonra, 1 Ocak 2020’de ise 9,35 Euro’ya çıkacak. Bugün 8,84 Euro düzeyinde olan asgari saat ücretin öngörülen tarihlerde yürürlüğe girmesi için Federal Hükümetin öneriyi karar altına alması ve uygulamaya koyması gerekiyor.

‘EKONOMİNİN BÜTÜNÜNÜ GÖZETME…”

Komisyonun hazırladığı raporu ve asgari ücret teklifini bakanlıkta yapılan bir basın toplantısıyla alan Federal Çalışma Bakanı Hubertus Heil (SPD), “Asgari ücretin adamakıllı yükseltilmesi için karar alındı. Bugün, düşük ücretli işlerde çalışanlar için iyi bir gün” dedi. Heil, partisinin prensip olarak 12 Euro düzeyinde bir asgari saat ücretinden yana olduğunu ama bu hedefe bir kere de ulaşılamayacağını da sözlerine ekledi.

CDU iş piyasası uzmanı Peter Weiß, “Kurulan komisyonun politik olarak bağımsız olmasının ne kadar iyi olduğunu bir kez daha gördük. Aklı selim bir karar verdiler” dedi.

Alman Sendikalar Birliği (DGB) Yürütme Kurulu üyesi ve asgari ücret komisyonundaki üç sendikacıdan biri olan Stefan Körzell yaptığı açıklamada “başarıdan” söz etti. “Asgari ücretle yaşamak zorunda olan herkes için bir Cent’in bile önemi var” diye konuşan Körzel, “Komisyondaki sendika temsilcileri, son imzalanan sözleşmelerin dikkate alınmasını sağlayarak bu başarıya katkılarını sundular” dedi.

Asgari ücretin düzeyine ilişkin eleştirilerin önüne geçmek istercesine, “Tabi ki biz de daha yüksek bir asgari ücret isterdik” diye konuşan sendikacı, “Ama bu kararı alırken sadece kendi istemlerimiz değil ülke ekonomisinin bütününü gözetmek durumundayız” diyerek işbirlikçi tutumlarını sürdürmekte kararlı olduklarını ortaya koydu.

Körzel ayrıca hükümetin asgari ücretin uygulanmasını daha iyi denetlemesi gerektiğini de sözlerine ekledi. “Kriminal işverenler asgari ücret uygulamasından değişik yöntemlerle kaçıyorlar” diye konuşan Körzel, hükümetin bin kadar mali müfettişi işe alma sözü verdiğini ancak bunun da yeterli olmayacağını, gerekli sayının 10 bin olduğunu belirtti.

SERMAYEDEN KLASİK YAKINMA

Asgari Ücret Komisyonu bir araya gelmeden önce basına yansıtılan 9,19 Euro rakamına prensipte itiraz etmeyen ancak “göz kararının korunmasını” isteyen sermaye temsilcileri öneri karar haline getirildikten sonra yakınmaya başladılar. Komisyonun TİS politikası yapmadığını, TİS döneminde ortaya çıkan sonuçları kararlarına yansıttığını söyleyen Alman İşverenleri Birliği (BDA) Genel Sekreteri Steffen Kampeter, “Ama tabi alınan kararların ne kadar gerçekçi olduğunu konjonktürün zayıfladığı, gerilediği süreçte göreceğiz” dedi.

FAZ gazetesinde yayınlanan bir yorumda ise komisyonun kendi koyduğu sınırları aştığı yer aldı. “Asgari saat ücretlerine 2020 sonuna kadar 35 Cent zam verilmesi gerekirken komisyon 2020 sonrası verilmesi gereken zammı öne çekerek toplamında 51 Cent zam verilmesini kararlaştırdı. Ekonomi iyi gittiği süre bunda bir sorun görülmeyebilir, ya ama ekonomi kötüye gidince ne olacak? Bugün istihdama olumsuz bir etkisi olmadığı öne sürülen asgari ücretin o zaman istihdama nasıl yansıyacağını göreceğiz” denilen yorumda özellikle uzun süreli işsizliğin asgari ücretle bağlantısı olduğu ileri sürüldü.

SERMAYE MUTLU…

Sermayenin sözde uyarısı ve kısmi yakınması göz boyama amaçlı. Nitekim kararlaştırılan asgari ücret artışı ile Almanya’da pratik olarak bir şey değişmeyecek; Almanya bundan sonra da AB’nin en geniş ucuz iş gücü ordusuna sahip olmayı sürdürecek. Özellikle üretimin önemli bir bölümünü taşeron firmalara devreden tekellerin ucuz iş gücü ihtiyacı giderilecek.

Bu aynı zamanda Alman sermayesinin uluslararası alandaki rekabet gücünü korumasını güvenceye almasına da katkı sunacak. DGB’den Körzel’in, “…sadece kendi istemlerimiz değil ülke ekonomisinin bütününü gözetmek durumundayız” sözleri de bu nedenle işbirlikçilik hanesine yazılmalı!

NEYİN ASGARİSİ?

Yasal asgari ücretin asıl fonksiyonu sendikal örgütlenmenin düşük, dolayısıyla yaptırım gücünün de zayıf olduğu alanlarda işçi ve emekçilerin yaşam koşullarının daha da kötüleşmesinin önüne geçmektir. Ve bu asgari ücret sadece işçinin değil aynı zamanda onun sınıf olarak varlığını sürdürebilmesi için ailesinin de bilumum ihtiyaçlarının asgari ölçüde karşılamasını içeren bir düzeyde olmalı.

Ama Almanya’da bugün ödenen 8,84 veya önümüzdeki yıllarda ödenecek olan 9,19 ve 9,35 Euro saat ücreti ile bu sağlanamaz. Almanya’da ödenen ve ödenecek olan asgari ücret işçi ve ailesinin bırakın sosyal ve kültürel ihtiyaçlarını da gözetmesini bırakın tek kişinin barınma masraflarını bile karşılayacak düzeyde değil.

Bay Körzel, “başarıdan” söz etmeden önce sendikanın araştırma kurumunun verilerine baksa daha iyi olurdu! Yandaki tabeladan da görüleceği gibi tek başına yaşayan bir işçi Hartz IV yardımı almadan belirtilen şehirlerde yaşayabilmesi için asgari ücretin çok daha yüksek olması gerekiyor.

Körzel’in bundan bihaber değil tabi, ama onun derdi “ülke ekonomisinin bütünü”. Ülke ekonomisi derken tabi ki işçi ve emekçilere yansıyan tarafı değil, sadece sermayeye yansıya tarafı.

ASGARİ ÜCRET NE KADAR OLMALI?

Asgari ücretin düzeyinin ne kadar olması gerektiği “hükümet 3 diyor biz de 5 diyelim” diye belirlenemeyeceği ortada. Biraz sözü edilen tabelaya bakıldığında bile en azından 11-12 Euro düzeyinde olması gerektiği görülmekte.

Federal Çalışma Bakanlığının son açıklamalarına göre 45 sene emeklilik sandığına aidat ödeyen bir işçinin yaşlılıkta yoksulluk çekmemesi için saat ücretinin en azından 12,63 Euro olması gerekiyor.

AB’ye göre bir insanın yoksulluk çekmemesi için asgari olarak ortalama gelirin %60’ına sahip olması gerekiyor. Almanya tam gün çalışanların ortalama saat ücreti 22,85 Euro ise (bkz. deutsche-rentenversicherung.de) o zaman AB standartlarına göre asgari saat ücreti de 13,71 Euro olmalı.

Asgari ücretin düzeyinin ne kadar olacağı tam bilinmediği için düşük olmadığı ortada. Asıl sorun sendikaların bunu gerçek anlamda gündemlerine almamasıyla ilgili. Mücadeleci işçiler arasında da asgari ücret düzeyi gündeme gelmiyor, bu sorunun kendilerini ilgilendirmediği görüşü egemen. Oysa asgari ücret düzeyi bütün işçileri ilgilendiriyor. Bu ne kadar yükselirse sanayinin ana kadrolarının ücretleri de o kadar yükselir. Asgari ücret düşük seviyede kaldığı süre de ücret baskısı giderek daha da artar.

Daha geniş bilgi için: www.boeckler.de/14_113750.htm

AB Ülkelerinde asgari ücretler

Ulusal asgari saat ücretleri; Euro olarak – 1 Ocak 2018’den bu yana

Ülke                             Ücret

Lüksemburg               11,55

Fransa                         9,88

Hollanda                    9,68

İrlanda                        9,55

Belçika                         9,47

Almanya                      8,84

Büyük Britanya*       8,56

Slovenya                    4,84

İspanya                      4,46

Malta                          4,31

Portekiz                      3,49

Yunanistan                 3,39

Estonya                        2,97

Polonya                        2,85

Çek Cumhuriyeti         2,78

Slovakya                       2,76

Hırvatistan                  2,66

Macaristan                   2,57

Letonya                         2,54

Romanya                     2,50

Litvanya                      2,45

Bulgaristan                 1,57

ABD                             6,42

Türkiye                      1,93**

* “National Living Wage” (“Ulusal yaşam ücreti”) olarak tanımlanan yasal asgari ücret 25 yaşından büyükler için ödeniyor. 25 yalında daha gençlere ödenen asgari ücret daha düşük.

** Türkiye’de yılbaşında 2,53 Euro düzeyinde olan asgari saat ücret, TL’nin değer kaybetmesiyle 1,93’e düştü.